Tekil Mesaj gösterimi
Alt 30 November 2012, 23:59   #1 (permalink)
İlker Eren
 
İlker Eren
 
Üyelik tarihi: Mar 2012
Nerden: İstanbul - Bakırköy
Mesajlar: 993
Durum: Cold
Bolkarda Kayak Yapmak (Bilgiler, teknikler, tavsiyeler)

Bolkarda kaymak herkesin heves ettiği, bazılarının denemeye cesaret edip, çok azının başarıyla devam ettirebildiği bir konu. Türkiye'de gerçek anlamlda bolkar kayabileceğiniz kayak merkezlerinin azlığı ve kayak merkezi dışındaki dağlara erişim imkanlarının sınırlı olması nedeniyle bizler için biraz talihsiz bir durum ortaya çıkıyor. İlgi ve tecrube azaldıkça aktarılan bilgilerde de hatalar olması malesef kaçınılmaz. Forumlarda bolkar deneyimi ve yapılan ekipman seçimi ile ilgili bazı yanlış önerileri görünce böyle bir yazı toparlamaya karar verdim. Yazı genel olarak kayakçı merkezli olacak. Snowboard'cularda kendi bakış açılarından eklemeler yapabilir.



Baş ucu bilgi & referans başlığı olsun


Bolkar Nedir?

En genel tabiri ile yeni yağmış ve ezilmemiş kar olarak tanımlanabilir. Aslında ingilizce konuşulan yerlerde bunu toz kar anlamına gelen "Powder" olarak ifade ediyorlar. Toz kar çevirisi de kötü değil ama bolkar daha yaygın olduğu için onu kullandım. Tozkar aynı zamanda Türkiye'nin bazı yerlerindeki kar yapısını tanımlamakta kullanıldığı için bolkar ifadesini benimsemek daha uygun olacak. En meşhur mekanlar Kuzeybatı Amerika ve Japonya. Diğer kar tipleri için http://www.skiciyiz.biz/kar-cesitleri-978.html (Kar Çeşitleri)


Kimler bolkarda kayabilir?

Orta seviye ve üzerinde kayabilen herkes. Bolkar tekniğini paralel dönebilen, kayaklarının birbirine uzaklığını ayarlayabilen, denge sorununu halletmiş ve kayarken pozisyonuna özen gösterebilen herkes öğrenebilir. Genelde kayak eğitim broşürlerinde bolkar tekniğini listenin en sonunda ortanın daha üzerinde kayan insanlar için uygun olduğu yazar ama ben daha erken öğrenilebilineceğine inanıyorum. Beceriden sonra gelen bir başka konu ekipman.


Bolkarda kaymak için nasıl bir ekipman kullanmak gerekir?

Bu konuyu iki gruba ayıralım: Sırtımızdakiler ve diğerleri.



Sırtımızdakiler de nedir diye düşündüğünüzü biliyorum. Bolkar kayağını kayak merkezindeki iki pist arasında kalan ezilmemiş alanda yapılan faaliyet olarak düşünmeyin. Gerçek bolkar, kayak merkezi olmayan yerlerde yapılır (Ör. Ayder, İkizdere). Bu bölgelerde ciddi çığ riski vardır. En yakın yardım saatler ötede olabilir ve kayak merkezlerindeki gibi bizi yönlendiren güvenlik kuralları yoktur. Bu yüzden diğer doğa sporlarında olduğu gibi bilgisiz ve rehbersiz acemi olarak bu işi yapmak tehlikelidir. Sırtımızdakiler çığ koşullarında kullanılması gereken ekipmanlar ve bazı ilk yardım malzemelerini içerir. Bu konuda çeşitli kaynaklar bulabilirsiniz. Ben bu yazıda konuya fazla girmeyeceğim.


Kafamızdakiler: Bolkarda karşılaşılan düşüşler ve yaralanmalar pistlere göre çok daha beklenmedik olabilir. Bu yüzden kask son derece önemlidir. Özellikle geniş sferik lensli gözlükler olmak üzere kar gözlükleri de kaçınılmaz. Özellikle derin bolkarda kayıyorsanız ve altınızda taze kar mevcutsa çevrenizde bir kar bulutu ile kayıyor olacaksınız.


Elimizdekiler: Batonlar hemen hemen tüm kayakçıların elinde olacaktır. Bazı kayakseverler batonsuz kaymaya alışmış olabilir. Freestyle kayakçıların da bir kısmı baton kullanmayabiliyor. Batonlar bolkar dışındaki kayak tekniklerinde daha pasif bir rol oynarken bolkar tekniğinde daha önemli bir görev görüyor. Bu yüzden gerekli.


Gelelim ayağımızdakilere... Kayakçılar 100 yıllardır bolkarda kayıyorlar ama geniş (şişman) kayaklar geçtiğimiz 10 yıl içerisinde gerçek ilerlemeyi gösterdi. Şişman kayakların bolkarda avantajlı olmasının çok basit bir sebebi var. Nasıl su kayağı yaparken üzerinde kayıp gittiğiniz su sizin ağırlığınızı tek başına taşıyamazken, bolkar da tek başına kayakçının ağırlığını taşımaz. Bolkarda kaymak bu yüzde su kayağına benzerlik gösterir. Kaymanızı sağlayan şey karın üzerinde yüzüyor olmanızdır. Bu yüzden ayağınızdaki kayakların temas alanının artması size avantaj sağlar. Bolkar için üretilen kayaklara şişman denilmesinin sebebi de budur. Ortalama 60-70mm orta genişliğe sahip pist kayaklarına kıyasla 90 - 100mm üzerinde üretilirler. Bu konuyla ilgili detaya aşağıda daha sonra gireceğim, zira biraz yanlış anlaşılma var. Bolkarda kaymak için genel algının aksine 100mm üzerine çıkmak gibi bir zorunluluğunuz yok.


Bunlara ek olarak kayaklarınızın boyunu uzatmak üzerinde yüzdüğünüz yüzeyi arttıracağı için avantaj sağlar.


Bolkar Tekniği Nasıldır

Bu tekniğin bazı püf noktalarını sıralarsak sanırım genel fikir vermiş oluruz:


1. Kayak üzerinde dengenizin nerede olduğu çok önemli. Genel kanının aksine oturur pozisyona geçip ağırlığınızı kayağın arka kısmına vermek en büyük hatalardan biri. Bu şekilde sanki başta daha kolay yüzeyde kaldığınız izlenimini ediniyor olabilirsiniz ama kayağın kontrolünü daha güç sağlamanın yanında hızla yorulursunuz. Doğru ağırlık merkezi ayaklarınızın altı olmalıdır. Hatta baldırınızın botlarınızın önüne bir miktar baskı yaptığı hissini almanız önerilir. Pozisyonunuzu doğrulamak için parmak uçlarınızı kıvırabildiğinizi kontrol edebilirsiniz. Kıvrılamayan parmaklar fazla arkaya eğildiğinizi gösterir.


2. Kollarınız sanki gazete okuyor pozisyonda omuzlarınızda göre bir miktar açık, dirsekler hafif kırılmış ve kollarınız vücudunuzdan önde olmalıdır. Bu pozisyon "pole planting" olarak ifade edilen baton kullanım tekniğini en uygun şekilde gerçekleştirmenizi sağlar. Kollarınızın baton kullanımı sırasında fazlaca sallanması dengenizin bozulmasına yol açacağından görece sabit kalması önerilir. Batonlarınız daha çok bileklerden, bir miktar dirsekten yapacağınız hareketler ile kullanılır. Dönüşü yaptığınız yöne, dönüşten hemen önce yada başladığınız sırada yere yerleştirilir ve sanki bir direğin çevresinde dönüyormuş gibi bunun çevresinde dönülür. Bunu zemine batonu çakıp, çevresinde merkez kaç kuvveti ile dönmek gibi düşünmeyin elbette Bu pozisyon vücut dengenizi en sağlıklı kuracağınız ve dönüşü en rahat yapmanızı sağlayacak pozisyondur. Bu yöntemin en beğendiğim ifadesi şöyle: "Kendinizi sanki bulunduğunuz yerden aşağıya ulaşmak istiyor gibi öne eğip, erişmek istediğiniz (döneceğiniz) yere batonu yerleştirin".


3. Dönüşler pistte yapılan kısa ve ani dönüşlerden ziyade, geniş ve birbiriyle devam eden S'ler şeklinde yapılır. Kısa ani hareketler dengenizi kaybetmenin yanında kendinizi önce havada sonra karın altında bulmanıza yol açabilir


4. Dönüşler sırasında carving tekniğinde olduğu gibi kayağın kenarını piste dayayıp, kayağın sizi döndürmesini bekleme şeklinde yapılmaz. Eğer fazlaca kenar kullanırsanız hızla batarsınız. Dönüşler, biraz da eski kayak tasarımlarındaki tekniğe benzeyerek, kayakların üzerindeki yükü değiştirerek yapılır. Yani döndüğüz taraftaki kayaktan yükü diğer ayağınıza aktararak...


5. Ne kadar hızlıysanız o kadar yüzersiniz. Yavaşladıkça kayaklarınızın kaldırma kuvveti azalacağından daha fazla batarsınız. Ayrıca bolkar düşüşleri pamuk tarlasına düşme hissi verdiğinden pistteki kadar hızdan korkmanıza gerek yok!


6. Düşerseniz kendinizi ellerinizle iterek kaldıramazsınız. Batonları çapraz yerleştirip üzerinden destek almak önerilen bir yöntem. En iyisi düşmeyin


7. Kayakların birbirine yakın olması, üzerinde yüzdüğünüz yüzeyi arttırır. Dönüşlerde kontrolu kaybetmemek için her ikisininde birlikte hareket etmesi gerekir. Dolayısıyla kayakları yakın tutun, ama değecek kadar yakın değil.


8. Kayaklardaki "rocker" şeklinin tasarımı bolkarda daha fazla kontrol için çıkmıştır. Bu konunun dışında. Ayrıca araştırın derim.


Şunu buldum. Hoşuma gitti. Sizde kulağınıza küpe yapın:


Powder Tips From The Pros

“Don’t be afraid of speed. Go too slow and you end up mired in the snow, fighting it. Speed lets your skis float to the surface, where it’s easier to turn. Think of your skis as the wing of a plane: You need speed to get lift.” —Aryeh Copa, ski photographer

“Your stance should make you look like a boxer, not like you’re sitting on the toilet. With your weight forward, over the balls of your feet, you’ll have much better balance and stability than when you sit back on the tails of your skis.” —Michelle Parker, pro skier


“As you progress through a turn, exaggerate the weighting and unweighting of your skis so you feel like you’re bouncing. Don’t work too hard steering your skis with your upper body—instead, focus on loading and unloading them.” —Jessica Sobolowski, Alaskan heli-guide

“Lengthen your turns. Instead of making lots of short, thrashy movements, make smooth, long-radius turns that let you stay inside the white room for as long as possible. That way, your face shots last three times as long as they do with dainty little turns.” —Shroder Baker, pro skier

Kayak Genişliği ve Kilo İlişkisi

Bu kısım EpicSki forumlarında rastladığım bir başlığın (http://www.epicski.com/a/powder-skis-and-skier-size) yorumlanmış özeti. Önemli bir noktaya değiniyor.


Bolkarda kayıyor olmanın farkı daha öncede söylediğim gibi tam anlamıyla "yüzüyor" olmaktan geçiyor. Madem yüzüyoruz basit bir fizik devreye giriyor: Ne kadar hız o kadar kaldırma kuvveti, ne kadar geniş yüzey o kadar kaldırma kuvveti, ne kadar hafif kayakçı o kadar fazla kaldırma etkisi.


Kaldırma kuvvetini belirleyen tek şey görüldüğü üzere yüzey genişliği, haliyle kayakların genişliği değil. O zaman kayakları seçerken kilomuza ve hız tercihimize de dikkat etmemiz gerekiyor. Örneğin 50kg ağırlığındaki bir hanımın ayağına taktığınız 80mm'lik kayak ile 90kg'lık enli abimize taktığımız 80mm'lik kayaklar birbirlerinden çok farklı davranıyor. Abla aynı hızda göklerde uçarken, abimiz yüzeyin üzerine bile çıkaramayabilir. Bunun yanında aynı su kayağında olduğu gibi yavaş kayan biri 90mm kayakla kendini yüzeye taşıyamazken, hızlı kaymayı tercih eden birisi 80mm kayakla son derece rahat edebilir. O zaman bolkar = 100mm üzeri kayak ve harcanan bir tomar para ilişkisini unutabiliriz. Kilomuz, kayma tercihlerimize göre seçtiğimiz kayağı kişiselleştirmemiz gerekiyor. "Bolkar kayağı arıyorum" genellemesinden ziyade kendimize ait bir kayak seçmemiz daha doğru. Bu konuda tam bir yönerge bulamadım, olabileceğini de düşünmüyorum. Çünkü denklemin içine kayak uzunluğu da giriyor. Benim kanaatim normalde pistte tercih edeceğiniz kayağın bir boy uzunu (belkide kendisi) ve 85mm üzerindeki genişlikler. Eğer ağırlığınız ortalamanın üzerinde ise 95'lerin üzerine çıkmakta fayda var. Eğer bir sezonda yaptığınız kayağın çoğunu bolkar üzerinde İkizdere'de falan geçiriyorsanız 100mm üzerinde kayak alınabilir. Bu konuda bu kadar tutucu olmamın sebebi genelde tek bir kayak takımına sahip olup, devamlı onunla kayıyor olmamız. Yoksa 3 farklı takım sahibi olacaksanız bir front carving, bir mid80 bir tanede fat-ski sahibi olmanızda sakınca yok tabii


Benim yazacaklarım şimdilik bu kadar. Bir çırpıda aklıma gelenleri, çeşitli kaynaklarla zenginleştirip toparlamaya çalıştım. Yazıya devam niteliğinde Türkiye'de bolkar noktalarını eklemekte fayda var.

Völkl Kendo + Marker Griffon / Armada Halo + VIST / Dalbello Axion
İlker Eren isimli Üye şimdilik offline konumundadır  

Alıntı ile Cevapla